Trong giai đoạn 2021 - 2025 dù đối mặt với tác động bất lợi của đại dịch, nhiệm vụ phát triển kinh tế vẫn hoàn thành xuất sắc dưới sự lãnh đạo của Đảng. Tăng trưởng GDP cao hơn giai đoạn trước, sức chống chịu của nền kinh tế được tăng cường tạo nền tảng vững chắc nâng tầm nhiệm vụ phát triển trong kỳ nguyên vươn mình.

Sức chống chịu rất cao của nền kinh tế

Theo PGS. TS. Nguyễn Thường Lạng - Đại học Kinh tế Quốc dân, nền kinh tế Việt Nam có sức chống chịu rất cao trong đại dịch tốc độ tăng trưởng bình quân 6,3% trong giai đoạn 2021-2025, cao hơn 6,2% giai đoạn 2016-2020.

Phát triển kinh tế góp phần chuyển dịch mạnh cơ cấu kinh tế, giảm dần tỷ trọng nông nghiệp trong nền kinh tế. Đây là quá trình phát triển đúng hướng của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Đến năm 2025, tỷ trọng nông nghiệp khoảng 12%, tương đương với tỷ trọng nông nghiệp trong cơ cấu kinh tế Trung Quốc năm 2023.

Với tốc độ tăng trưởng cao hàng đầu khu vực và thế giới, Việt Nam tích lũy đáng kể nguồn lực vật chất cho nền kinh tế, cải thiện vị thế và nâng tầm uy tín quốc gia trong nền kinh tế thế giới.

Các nguồn lực đất đai, lao động, vốn đầu tư trong và ngoài nước được huy động đáng kể. Các động lực phát triển truyền thống như đầu tư công, tiêu dùng nội địa và xuất khẩu được phát huy và làm mới. Các động lực phát triển mới như kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, kinh tế chia sẻ, kinh tế sáng tạo được phát hiện, khai thác và vận hành hiệu quả. Cả hai loại động lực được kết hợp và phát huy khá động bộ tạo tác động tích cực đến tăng trưởng GDP đạt khoảng 8,5% năm 2025.

PGS. TS. Nguyễn Thường Lạng cho rằng, phát triển kinh tế là nhiệm vụ trọng tâm trở thành chỗ dựa nhận thức và căn cứ thu hút mối quan tâm và định hướng phát triển các lĩnh vực khác, tăng sự kết nối, bổ trợ lẫn nhau giữa các nhiệm vụ phát triển lớn của đất nước. Nhiệm vụ trọng tâm càng được thực hiện đầy đủ càng tạo điều kiện để hoàn thành việc thực hiện các nhiệm vụ khác và ngược lại.   

Mục tiêu tăng trưởng GDP đạt 2 con số liên tục suốt giai đoạn 2026-2030 cho thấy nhiệm vụ phát triển kinh tế là trọng tâm được Dự thảo làm sâu sắc và nâng tầm cơ bản trong kỷ nguyên vươn mình nhằm bảo đảm vững chắc tốc độ cao của tăng trưởng gắn với cải thiện liên tục chất lượng tăng trưởng, tăng sức lan tỏa lớn của chuyển dịch cơ cấu nhưng cần đặc biệt coi trọng duy trì ổn định những cân đối cơ bản, giảm thiểu sự sai lệch, chệch định hướng, bảo đảm phù hợp với bản chất nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa của Việt Nam.

Theo PGS. TS. Nguyễn Thường Lạng, thứ nhất, tăng trưởng cao, liên tục là điều kiện cần và phản ánh mặt “lượng” còn chuyển dịch sâu cơ cấu là điều kiện đủ và phản ánh mặt “chất”. Tăng trưởng cao dựa trên tăng huy động nguồn lực sẵn có như tài nguyên tự nhiên, nguồn lao động giá thấp, hay sử dụng vốn hiệu quả thấp sẽ khó duy trì lâu dài. Vì thế cần coi trọng chuyển dịch sâu cơ cấu nhất là cơ cấu ngành trên cơ sở giảm sâu tỷ trọng nông nghiệp, tăng nhanh tỷ trọng công nghiệp và dịch vụ nhất là công nghiệp công nghệ hiện đại, công nghệ lõi, công nghệ lưỡng dụng và dịch vụ chất lượng cao.

Kinh nghiệm thành công tăng trưởng cao và chuyển dịch sâu cơ cấu của các quốc gia và vùng lãnh thổ như Hàn Quốc, Singapore, Đài Loan (Trung Quốc), Hong Kong (Trung Quốc) cho thấy cần gắn chặt tăng trưởng cao với chuyển dịch sâu cơ cấu bằng nhiều chính sách, công cụ và biện pháp phù hợp. Kết hợp hài hòa và hiệu quả giữa chính sách công nghiệp, thương mại, đầu tư với tiền tệ, tài khóa và an ninh xã hội. Để tăng trưởng cao, cần tăng sức huy động nguồn lực vào phát triển những ngành có lợi thế so sánh cao nhưng để chuyển dịch sâu cơ cấu cần đầu tư phát triển mạnh với tốc độ nhanh vào phát triển ngành công nghệ cao, tăng chi phí nghiên cứu và phát triển tất cả các lĩnh vực, giảm bình quân hàng năm tỷ trọng nông nghiệp trong cơ cấu từ 0,5-0,6%.

Việc cải thiện chỉ số Năng suất tổng hợp các nhân tố (TFP), năng suất lao động cần gắn với chỉ số hiệu quả đầu tư (ICOR), chỉ số đổi mới sáng tạo toàn cầu (GII)

Thứ hai, không đánh đổi giữa tăng trưởng với bảo vệ môi trường. Quá trình phát triển không có mục đích tự thân, cần hướng vào thực hiện mục tiêu cụ thể như tạo giá trị, cải thiện sinh kế, phục vụ con người. Việc huy động nguồn lực quá mức có thể dẫn đến hủy hoại môi trường như tàn phá rừng, giảm đa dạng sinh học, gây xói mòn và ô nhiễm đất đai, suy kiệt dinh dưỡng, ô nhiễm nguồn nước, không khí, tăng biến đổi khí hậu, tăng phát thải ròng. Điều này làm tăng chi phí điều chỉnh trong tương lai, làm giảm chất lượng cuộc sống tăng tổn thất ròng của xã hội.  Thứ ba, giảm thiểu chênh lệch trình độ phát triển giữa các địa bàn vùng miền để không ai bị bỏ lại phía sau. Nguy cơ chênh lệch gia tăng về trình độ phát triển sẽ càng lớn do các trung tâm kinh tế được đầu tư lớn, thu hút nhiều nhân lực chất lượng cao, tốc độ đô thị hóa nhanh, kết nối quốc tế thuận lợi trở thành trung tâm công nghiệp công nghệ cao, thương mại hiện đại, tài chính- tiền tệ quốc tế sầm uất trong khi vẫn còn đó những vùng trong tình trạng kém phát triển, cơ sở hạ tầng lạc hậu, đời sống người dân bấp bênh…thậm chí rơi vào thất nghiệp, đói nghèo. Điều này cần được giảm thiểu tối đa bằng chính sách và công cụ kinh tế, an ninh xã hội có hiệu lực cao.

Thứ tư, phát triển kinh tế cần gắn với phát triển con người. Phát triển kinh tế là trọng tâm phải lấy con người làm trung tâm. Tăng trưởng cao hai con cần bảo đảm chỉ số phát triển con người được cải thiện tương xứng nhất là chỉ số giáo dục, y tế, hạnh phúc, tiến bộ xã hội phải được cải thiện tương xứng.

Thứ năm, bảo đảm sự cân đối hợp lý trong thực hiện 4 nhiệm vụ cơ bản để các nhiệm vụ đó hỗ trợ lẫn nhau, tạo kết quả lớn nhất. Bốn nhiệm vụ đó bao gồm phát triển kinh tế là trọng tâm, xây dựng Đảng là then chốt, bảo đảm quốc phòng- an ninh là nhiệm vụ thường xuyên và phát triển văn hóa trở thành nền tảng tinh thần toàn xã hội. Nếu quá đề cao hoặc/và xem nhẹ một nhiệm vụ bất kỳ so với nhiệm vụ khác có thể làm ảnh hưởng đến việc hoàn thành đồng bộ và đồng thời các nhiệm vụ, tạo tác động tối ưu đến sự phát triển. Do đó, để bảo đảm phát triển bao trùm, việc nâng tầm nhiệm vụ phát triển kinh tế cần nâng tầm tương ứng việc thực hiện các nhiệm vụ khác để bảo đảm tính cân đối cao nhất trong thực hiện tất cả các nhiệm vụ, hướng vào mục tiêu phát triển bao trùm đất nước trong kỷ nguyên vươn mình, PGS. TS. Nguyễn Thường Lạng nêu rõ.

Cú huých truyền cảm hứng

Chủ tịch VCCI Phạm Tấn Công cho rằng, Nghị quyết 68 là một cú huých truyền cảm hứng cho doanh nhân, doanh nghiệp và cho toàn xã hội, để tất cả cùng đồng lòng huy động các nguồn lực cho sự phát triển kinh tế đất nước. Nghị quyết làm rõ hơn yêu cầu về việc tạo môi trường kinh doanh thuận lợi, an toàn, minh bạch, công bằng cho người dân và doanh nghiệp. Từ đó tạo ra sự tăng tốc phát triển kinh tế của Việt Nam trong những năm tới. Cũng theo ông Phạm Tấn Công chưa bao giờ vị thế, vai trò của kinh tế tư nhân lại được nhìn nhận một cách rõ ràng như hiện nay. 

Theo ông Phạm Tấn Công, những điểm mới của Nghị quyết 68 đó là chính thức công nhận và đặt vị thế vai trò của kinh tế tư nhân là một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế- bên cạnh đấy kinh tế Nhà nước giữ vai trò chủ đạo, đây là sự thừa nhận và truyền cảm hứng cho doanh nhân, doanh nghiệp.

"Các cơ chế để tạo điều kiện cho kinh tế tư nhân phát triển, cũng được đưa ra những cải cách rất mạnh mẽ, từ môi trường kinh doanh, cơ chế để tạo nguồn vốn huy động nguồn lực, phát triển nguồn nhân lực cho các doanh nghiệp - một điều kiện rất quan trọng trong khi chúng ta muốn phát triển kinh tế mà dựa vào khoa học công nghệ. Cùng với đó, những giải pháp đưa ra trong Nghị quyết 68 là rất tổng thể toàn diện. Do đó, tôi tin rằng Nghị quyết số 68 sẽ là một cú hích rất lớn cho nền kinh tế để từ đó đưa đất nước tăng tốc phát triển trong giai đoạn sắp tới", Chủ tịch VCCI khẳng định.

Ngành nông nghiệp và môi trường 80 năm bền bỉ bước vào kỷ nguyên vươn mình

VOV.VN - Trải qua muôn vàn khó khăn trong 80 năm hình thành và phát triển ngành nông nghiệp và môi trường đã vươn lên trở thành trụ cột phát triển của đất nước và là một trong những quốc gia sản xuất, xuất khẩu nông sản lớn trên thế giới.