Việc có được sân chơi bổ ích, phù hợp với điều kiện sức khỏe của người cao tuổi cũng là một trong những cách thức để chăm sóc người cao tuổi tốt hơn. Nhiếp ảnh là một trong số đó. Theo các chuyên gia, nhiếp ảnh rất tốt cho người cao tuổi vì giúp giảm căng thẳng, chống cô đơn, kích thích trí não (quan sát, sáng tạo), tăng cường hoạt động thể chất (đi dạo, tìm góc chụp) và tạo ra kết nối xã hội, thể hiện đam mê, lưu giữ kỷ niệm, mang lại cảm giác có ích, cho thấy người cao tuổi vẫn có thể yêu đời, giữ vững tinh thần lạc quan và sức sống mãnh liệt.

Sau hàng chục năm dành phần lớn thời gian cho công việc, đến khi về hưu, những người lớn tuổi mới bắt đầu thực hiện ước mơ trở thành "nghệ sĩ nhiếp ảnh" mà thời trẻ không thể theo đuổi. Với bà Nguyễn Quỳnh Anh ở phường Thụy Khuê, thành phố Hà Nội, niềm đam mê nhiếp ảnh xuất phát từ chính sự yêu thích bộ môn này của chồng bà.

Bà Quỳnh Anh kể, trước đây, thấy chồng quá đam mê bộ môn nhiếp ảnh, ông dành phần lớn thời gian để thăm thú các nơi, cố gắng săn được những khoảnh khắc đẹp, thậm chí còn sắm sửa rất nhiều vật dụng phục vụ cho việc chụp ảnh, bà từng cảm thấy bực bội, thế nhưng sau này, vì tò mò mà bà đã thử tìm hiểu, không ngờ bà lại đam mê lúc nào không hay.

Để phục vụ cho đam mê chụp ảnh, bà Quỳnh Anh sẵn sàng đầu tư từ máy móc đến thầy dạy chuyên nghiệp. Bà bảo, sau tất cả nhìn lại những khoảnh khắc đẹp mà mình ghi lại được là điều khiến bà cảm thấy hạnh phúc nhất:

"Nhà tôi có mấy tủ sấy để máy ảnh, tôi mua chọn bộ luôn. Mỗi khi vác máy ảnh lên đường là mình chẳng nghĩ gì đến xung quanh nữa. Chỉ biết làm sao để tìm được những khoảnh khắc thật đẹp. Điều đó khiến tôi cảm thấy rất thích bởi đó không phải là bưu thiếp, không phải do nhiếp ảnh gia chụp. Bức ảnh có không đẹp, không hoàn hảo nhưng lại là sản phẩm do mình tạo ra, nó đến từ chính niềm vui của mình thì đấy chính là niềm hạnh phúc", bà Quỳnh Anh chia sẻ.

Theo nhiều chuyên gia, nhiếp ảnh đem lại lợi ích cả về sức khỏe thể chất lẫn tinh thần, giúp giảm cảm giác cô đơn, buồn chán, chống lại cảm giác hoài cổ, bi quan thường gặp ở tuổi già. Hơn nữa, việc tập trung chụp ảnh giúp người già quên đi lo âu, tăng sự tự tin và giá trị bản thân thông qua việc thể hiện tài năng, tạo ra tác phẩm đẹp mang đến niềm vui và sự công nhận.

Chẳng thế mà ở tuổi 75, ông Lê Ngọc Thu ở phường Tương Mai, thành phố Hà Nội mới có thâm niên cầm máy khoảng 5 năm nay. Mặc dù đến với bộ môn nhiếp ảnh khá muộn, song ông Thu đã thể hiện được chất “tôi” bằng sự chịu khó tìm tòi góc ảnh mới, sáng tạo cũng như sự chỉn chu trong từng khung hình, khoảnh khắc.

"Bắt gặp được khoảnh khắc đẹp cảm thấy thích lắm. Mình cảm thấy vui sướng trong nhiều ngày thậm chí cả năm. Ví dụ như tôi muốn chụp hình bông sen, tôi phải có mặt ở đầm sen từ lúc 5 giờ sáng, khi bông sen vẫn còn đang búp, sau đó hoa nở dần đến khi nắng lên cả bông bung hết ra là mình phải chớp thời cơ và chụp ngay lập tức", ông Lê Ngọc Thu bày tỏ.

Ngày mới cầm máy, ông Thu cũng như bao người, thích gì chụp nấy. Nhưng sau đó, ông dành thời gian để tự học và học từ bạn bè xung quanh để có được những bức ảnh chuyên nghiệp hơn. Tìm thú vui với nhiếp ảnh, ông Thu dường như quên mất cả tuổi tác, ông chẳng ngại ngần đi đến mọi miền đất xa xôi để săn ảnh như Mù Cang Chải, Sa Pa, Thác Bản Giốc… Mỗi chuyến giúp ông có thêm sức khoẻ, tinh thần để rồi có thêm những niềm vui mới, hứng khởi mới. Cũng bởi vậy mà gia tài ảnh của ông chứa rất nhiều bức có hồn, mang lại cho ông niềm vui mỗi ngày.

"Mỗi lần đi chụp ảnh về là cảm thấy khoẻ hẳn ra. Có những chuyến chúng tôi leo núi rất nhiều, đi bộ cả ngày nhưng chẳng có ai kêu mệt. Bởi chỉ cần tìm được những góc đẹp để phản ảnh vẻ đẹp của quê hương, tất cả đều tạo cho mình những cảm xúc rất mạnh. Với những cảm xúc đấy tạo cho tinh thần của người cao tuổi rất thoải mái và chính đó là một trong những lí do làm cho người già trẻ lại", ông Thu nói.

Nhiếp ảnh còn giúp cải thiện trí nhớ của những người cao tuổi qua việc ghi lại khoảnh khắc, kể lại câu chuyện qua hình ảnh cũng như cải thiện khả năng tập trung bởi phải quan sát tỉ mỉ, tìm kiếm chi tiết. Như bà Trần Thị Thoa, 71 tuổi ở phường Ba Đình, Hà Nội giờ đây cũng là một tay máy chuyên nghiệp mặc dù trước đây bà chưa từng biết đến nghệ thuật nhiếp ảnh. Nhưng nay bà cũng học cách chọn đối tượng, chọn góc ảnh cho phù hợp, đặc biệt là cách bày tỏ những tâm tư trong cuộc sống qua ảnh.

Không chỉ có vậy, nhiếp ảnh còn tăng khả năng vận động do phải di chuyển để tìm cảnh đẹp giúp tăng cường sức khỏe tim mạch, xương khớp. Đồng thời, giúp người lớn tuổi tăng khả năng gắn kết xã hội như việc tham gia các câu lạc bộ nhiếp ảnh, chia sẻ ảnh, kết bạn mới có cùng sở thích.

Bằng những bức ảnh tự chụp, hoặc trở thành nhân vật chính trong những bức ảnh, các cụ đã kể về câu chuyện cuộc đời mình với bao tâm sự, về niềm vui, hạnh phúc, nỗi buồn và cả sự cô đơn của tuổi già. Qua đó, thể hiện quan niệm sống, quan niệm về tình bạn, tình yêu, và cả những hồi ức về tình yêu, về gia đình… với nhiều cung bậc cảm xúc khác nhau.

Đến với nhiếp ảnh khiến những người già như không hề có tuổi. Những khoảnh khắc của cuộc sống, thiên nhiên, đất nước, con người hiện lên thật tươi đẹp, sống động mà cũng thật dung dị, mộc mạc qua ống kính của những người nghệ sĩ nhiếp ảnh không chuyên cao tuổi.

Người cao tuổi vào tâm điểm chuyển đổi số - chuyển đổi xanh

VOV.VN - Hội Người cao tuổi Việt Nam triển khai mạnh Đề án 379 trong năm 2026, đặt mục tiêu đến 2030 có 50% người cao tuổi thành thạo kỹ năng số. Hội đồng thời thúc đẩy chuyển đổi xanh với kế hoạch trồng 100 triệu cây giai đoạn 2025 - 2030, mở rộng mô hình khởi nghiệp và kinh tế tuần hoàn.