Xã hội hiện đại dành cho phụ nữ không gian tự do hơn nhiều

PV: Trong xã hội hiện đại, nam nữ có cơ hội học tập như nhau và trong học tập, nữ giới học không thua kém gì nam giới, nhưng tỉ lệ nữ giữ vị trí lãnh đạo từ các cơ quan nhà nước cho đến DN đều thấp hơn so với nam giới. Tỉ lệ nữ trong QH và Chính phủ cũng thấp hơn so nam giới. Theo đại biểu, nguyên nhân chính là do đâu và cần có giải pháp gì để cải thiện tình trạng này?

ĐBQH Tô Thị Bích Châu: Không phải chỉ nhiệm kỳ này cũng không riêng gì nước ta, mà cả ở những nước phát triển thì tỉ lệ nữ tham gia chính trị, giữ vị trí lãnh đạo thấp hơn đáng kể so với nam giới. Điều đó gần như là một “sự phân công lao động” của xã hội, bởi nó phản ánh một thực tế là nam giới quan tâm, yêu thích, có ưu thế về lĩnh vực chính trị hơn so với nữ giới. Trong khi đó, chị em dành nhiều thời gian, sở thích cho làm đẹp, ẩm thực, nuôi dạy con cái…

Xã hội hiện đại đã dành cho phụ nữ không gian tự do hơn nhiều. Họ được lựa chọn, quyết định sở thích, năng lực, môi trường của bản thân… Nhưng chính trị vẫn không phải là ưu tiên của phái nữ. Nó có vẻ vẫn là một “cánh cửa hẹp” và những phụ nữ nếu chọn lựa để đặt chân vào đều ít nhiều có sẵn tư chất, năng lực, sở thích và có thêm cơ hội…

Tất nhiên, vì có lẽ là “phân công lao động” của xã hội (truyền thống lẫn hiện đại) nên phụ nữ vẫn là nội tướng ở gia đình và là… “phó tướng” ở cơ quan, công ty nên các điều kiện để bình đẳng với nam giới là điều bất khả. Đơn cử, tuổi nghỉ hưu của nữ thấp hơn nam dẫn đến độ tuổi quy hoạch cũng thấp hơn và ở độ tuổi chín muồi của phụ nữ thì cơ hội cống hiến, phát triển cũng hẹp dần.

Vì đây là vấn đề liên quan đến quan niệm của xã hội, là sự tự phản ánh phẩm tính giới cũng như một số vấn đề thuộc quy định nên muốn cải thiện thì cần phải cùng lúc nhìn nhận nó một cách toàn diện ở các khía cạnh tác động, chứ chỉ điều chỉnh một vài tiêu chuẩn, nâng lên hạ xuống một số tiêu chí thì vẫn khó cải thiện được.

PV: Thưa đại biểu, những định kiến giới trong xã hội đang ảnh hưởng như thế nào đến cơ hội của phụ nữ trong lĩnh vực chính trị?

ĐBQH Tô Thị Bích Châu: Tôi đã từng là Chủ tịch Hội Liên hiệp phụ nữ TP.HCM, quá trình công tác gắn bó với các nhiều lãnh đạo nữ, các cộng sự nữ… Ngay cả trong gia đình tôi, mẹ và con gái sống, làm việc, học tập, chăm lo gia đình thường không nghĩ đến “định kiến giới”. Chúng tôi chủ động lựa chọn cách để sống, làm việc, tận hưởng theo cách của mình: Từ năng lực, sở thích, điều kiện, trách nhiệm, môi trường. Có khó khăn, trở ngại, vất vả nhưng tất cả đều tìm cách vượt qua. Được phục vụ lợi ích chung, góp phần tạo nên giá trị cho tổ chức, đơn vị, gia đình khiến chúng tôi thấy mình sống có ích, thấy hạnh phúc.

Nên tôi nghĩ, phụ nữ nếu đã chọn lựa, yêu thích và có trách nhiệm với việc chính trị thì cái gọi là định kiến giới cũng khó ngăn cản họ. Còn tổ chức một khi đã thật sự tạo điều kiện cho nữ giới phát triển thì hẳn sẽ nhìn thấy trước những “định kiến giới” ấy để tự phá bỏ.

Tôi đánh giá cao sự bình đẳng cạnh tranh

PV: Theo đại biểu có nên tăng tỷ lệ bắt buộc nữ giới trong các cơ quan dân cử hay cứ để cho phụ nữ bình đẳng cạnh tranh với nam giới?

ĐBQH Tô Thị Bích Châu: Tôi thích và đánh giá cao sự bình đẳng cạnh tranh. Như bạn nói, nữ giới ngày càng học giỏi, thể hiện năng lực không thua gì nam giới. Vậy thì nữ giới hãy mạnh dạn, mạnh mẽ thể hiện mình, không nên chần chừ, nương cậy vào một sự “giới thiệu” kèm của giới khác. Vì đã bình đẳng cạnh tranh nên nam giới cũng phải tôn trọng điều đó.

Với cơ quan dân cử, vì nguyện vọng, lợi ích chính đáng, hợp pháp của người dân là trên hết nên tùy vào từng ưu thế về năng lực, lĩnh vực, địa bàn… mà cử tri sẽ chọn người xứng đáng, chứ không phải chỉ vì ưu tiên đại biểu nữ hay nam.

PV: Nhà nước và các tổ chức xã hội nên phối hợp như thế nào để hỗ trợ và tạo điều kiện cho phụ nữ phát triển năng lực lãnh đạo, thưa đại biểu?

ĐBQH Tô Thị Bích Châu: Nhà nước thiết kế các quy định để cân đối các điều kiện dành cho nữ và nam cùng cạnh tranh lành mạnh và tuyển dụng - sử dụng giới một cách cân bằng, công bằng. Các tổ chức xã hội bằng sự uyển chuyển, rộng khắp của mình cần điều chỉnh dần một số định kiến giới để tiến gần đến sự bình đẳng giới - là nơi mà mỗi giới được sống, làm việc, thụ hưởng,… đúng, trúng với tâm lý, sở thích, thói quen, điều kiện,… của chính mình. Từ góc độ cá nhân cũng cần được như thế - không riêng gì nam hay nữ (hay người thuộc giới tính thứ ba) - con người cần được sống đúng với chính bản chất thật của mình, được cống hiến bằng năng lực, phẩm chất, môi trường mà mình đang có, đang sống.

PV: Với những phụ nữ trẻ đang cân nhắc con đường tham chính nhưng vẫn còn e ngại sẽ ảnh hưởng đến hạnh phúc gia đình, là nữ ĐBQH khóa XV, đại biểu có lời khuyên gì dành cho họ?

ĐBQH Tô Thị Bích Châu: Các bạn có thể thấy, ĐBQH là nam giới cũng đang gánh trên vai trách nhiệm gia đình đó thôi. Đời sống xã hội, sinh hoạt gia đình đang dần có những đổi thay để thích nghi với nhịp sống hiện đại cũng như nhịp sống của riêng mỗi gia đình. Quan trọng là mỗi người biết cách sắp xếp các đầu việc cho phù hợp với mục tiêu, điều kiện, lộ trình sống, làm việc của mình. Nên tôi cho rằng nếu bạn đã có sự quan tâm, yêu thích, tò mò và muốn được thử thách trên con đường tham chính thì hãy mạnh dạn tìm hiểu và dần lên kế hoạch để đến ngày bạn đặt chân vào và bước đi. Bạn tự hỏi xem mình cần tích lũy điều gì, cần xác lập mục tiêu gì và đôi khi bạn cũng cần hiểu mình phải “lội ngược dòng” để chuẩn bị tâm thế cho một sự trải nghiệm, dấn thân và phục vụ vì quyền và lợi ích của cử tri, của đất nước.

PV: Xin cảm ơn đại biểu!

Phụ nữ ngày càng tự tin khẳng định vai trò trong bộ máy lãnh đạo

VOV.VN - Theo đại biểu Quốc hội (ĐBQH) Nguyễn Trần Phượng Trân, nhờ các chính sách đào tạo, quy hoạch cán bộ nữ từ Trung ương đến địa phương cùng với nhiều biện pháp đang được triển khai đã mở rộng cơ hội, tạo môi trường bình đẳng và nâng cao tỷ lệ nữ giữ vị trí quản lý, lãnh đạo.