Rằm tháng Chạp 2026 là ngày mấy dương lịch?
VOV.VN - Rằm tháng Chạp đánh dấu thời điểm sắp khép lại năm cũ, mở ra chuỗi nghi lễ cuối năm của người Việt.
Rằm tháng Chạp là một trong những thời điểm mang ý nghĩa đặc biệt trong đời sống văn hóa tinh thần của người Việt. Đây không chỉ là dấu mốc khép lại năm âm lịch mà còn là dịp để các gia đình tưởng nhớ tổ tiên, bày tỏ lòng tri ân với thần linh, đồng thời cầu mong bình an, thuận lợi trước thềm năm mới.
Việc chuẩn bị mâm cỗ cúng rằm tháng Chạp vì thế luôn được nhiều gia đình chú trọng, sao cho vừa đầy đủ, trang nghiêm nhưng vẫn phù hợp với điều kiện thực tế. Vậy mâm cỗ cúng Rằm tháng Chạp cần có những gì để thể hiện trọn vẹn ý nghĩa truyền thống?
Gợi ý mâm cỗ cúng rằm tháng Chạp
Theo phong tục lâu đời, mâm cỗ cúng rằm tháng Chạp thường bao gồm các lễ vật cơ bản nhằm thể hiện lòng thành kính của gia chủ đối với tổ tiên và thần linh. Tùy vào điều kiện, vùng miền cũng như quan niệm của từng gia đình, mâm cỗ có thể linh hoạt điều chỉnh nhưng vẫn cần đảm bảo sự trang trọng và hài hòa.
Lễ vật cúng rằm tháng Chạp
Hương và hoa là hai lễ vật không thể thiếu trong bất kỳ nghi lễ thờ cúng nào. Hương mang ý nghĩa kết nối tâm linh, là phương tiện gửi gắm lời khấn nguyện của con cháu đến tổ tiên, thần linh. Hoa tươi tượng trưng cho sự thanh khiết, tươi mới, thể hiện lòng thành và sự trân trọng của gia chủ.
Đèn hoặc nến thắp sáng được đặt hai bên bàn thờ với mong muốn ánh sáng soi đường, mang lại sự bình an, ấm áp và hạnh phúc cho gia đình. Hình ảnh hai ngọn đèn hay hai cây nến đã trở nên quen thuộc trong không gian thờ cúng truyền thống.
Mâm ngũ quả là thành phần không thể thiếu, đại diện cho ước nguyện về một năm mới đủ đầy, sung túc. Thông thường, mâm ngũ quả gồm chuối, bưởi, quýt, mãng cầu và đu đủ. Tuy nhiên, tùy vào phong tục địa phương và điều kiện kinh tế, các gia đình có thể thay đổi loại quả cho phù hợp, miễn sao vẫn đảm bảo sự tươi ngon và cân đối.
Trầu cau là lễ vật truyền thống, thể hiện sự gắn bó, thủy chung và lòng thành kính trong văn hóa Việt. Trầu cau thường được sắp xếp gọn gàng, đẹp mắt trên mâm cúng.
Rượu và nước được dùng để dâng lên tổ tiên, thần linh, thể hiện sự kính trọng và trang nghiêm trong nghi lễ.
Bên cạnh các lễ vật trên, mâm cỗ cúng có thể là cỗ mặn hoặc cỗ chay, tùy theo tín ngưỡng và thói quen của từng gia đình.
Mâm cỗ mặn cúng rằm tháng Chạp
Một mâm cỗ mặn cúng rằm tháng Chạp đầy đủ thường gồm nhiều món ăn quen thuộc, mang đậm hương vị truyền thống:
Bánh chưng hoặc bánh tét là món không thể thiếu. Tùy vùng miền, gia đình có thể chọn bánh chưng hoặc bánh tét, vừa mang ý nghĩa tượng trưng cho đất trời, vừa thể hiện lòng biết ơn đối với tổ tiên.
Xôi, có thể là xôi gấc, xôi đỗ hoặc xôi lạc, tượng trưng cho sự no đủ, sung túc. Gia đình có thể chọn xôi hoặc bánh chưng, không nhất thiết phải có cả hai.
Gà luộc, thường là gà trống, được xem là lễ vật quan trọng trong mâm cỗ cúng, thể hiện sự trang nghiêm.
Các món canh như canh bóng, canh miến, canh măng mọc hoặc canh rau củ, giúp mâm cỗ thêm hài hòa.
Giò lụa mang ý nghĩa tròn đầy, viên mãn, thường xuất hiện trong các mâm cỗ lễ Tết.Nem rán là món ăn phổ biến, quen thuộc trong các dịp lễ truyền thống.
Thịt đông, đặc trưng của mùa đông miền Bắc, mang ý nghĩa sum họp, quây quần.
Món xào, có thể linh hoạt từ rau củ xào nấm hương đến thịt bò xào ớt chuông, tùy theo điều kiện và khẩu vị gia đình.
Tùy từng vùng miền và điều kiện gia đình, các món ăn trong mâm cỗ mặn có thể được thay đổi cho phù hợp nhưng vẫn đảm bảo sự đầy đủ và cân đối.
Mâm cỗ chay cúng Rằm tháng Chạp
Với những gia đình theo lối sống thanh tịnh hoặc ăn chay, mâm cỗ chay cúng Rằm tháng Chạp thường được chuẩn bị nhẹ nhàng nhưng vẫn đầy đủ ý nghĩa:
Nem chay, làm từ các loại rau củ như cà rốt, khoai môn, nấm mèo, bún tàu, gói trong bánh tráng và chiên giòn.
Đậu hũ chiên sả, món ăn đơn giản nhưng thơm ngon, dễ chế biến.
Canh chay, nấu từ rau củ như cà rốt, su su, bông cải, đậu que, có vị ngọt tự nhiên và thanh mát.Xôi gấc, với màu đỏ cam đặc trưng, tượng trưng cho may mắn và thịnh vượng.
Rau củ xào, giữ được độ tươi ngon và giá trị dinh dưỡng.
Chè, có thể là chè đậu xanh, chè hoa cau hoặc chè trôi nước, mang ý nghĩa ngọt ngào, tốt lành.
Khi bày mâm cỗ, các món nên được sắp xếp gọn gàng, hài hòa trên các bát đĩa phù hợp, thường theo số lẻ như 3, 5 hoặc 7 món, thể hiện sự đầy đủ, trọn vẹn. Mâm cỗ cần được đặt ở vị trí cao, sạch sẽ trước khi dâng lên bàn thờ.
Những lưu ý khi cúng rằm tháng Chạp
Trong năm Ất Tỵ, thời gian cúng rằm tháng Chạp có thể linh hoạt từ ngày 12 đến ngày 15 tháng Chạp. Do ngày chính rằm rơi vào đầu tuần, nhiều gia đình lựa chọn cúng từ cuối tuần trước để thuận tiện chuẩn bị và sum họp.
Cụ thể, ngày 12 tháng Chạp (thứ Sáu, 30/1/2026 Dương lịch) là ngày hắc đạo nhưng vẫn có các khung giờ phù hợp gồm: giờ Dần (3h – 5h), Thìn (7h – 9h), Tỵ (9h – 11h), Thân (15h – 17h), Dậu (17h – 19h), Hợi (21h – 23h).
Ngày 13 tháng Chạp (thứ Bảy, 31/1/2026) là ngày hoàng đạo, thuận lợi cho nghi lễ, với các khung giờ: Sửu (1h – 3h), Thìn (7h – 9h), Ngọ (11h – 13h), Mùi (13h – 15h), Tuất (19h – 21h), Hợi (21h – 23h).
Ngày 14 tháng Chạp (Chủ nhật, 1/2/2026) có các giờ phù hợp gồm: Tý (23h – 1h), Sửu (1h – 3h), Mão (5h – 7h), Ngọ (11h – 13h), Thân (15h – 17h), Dậu (17h – 19h).
Ngày chính rằm 15 tháng Chạp (thứ Hai, 2/2/2026) tuy là ngày hắc đạo nhưng vẫn có nhiều khung giờ thích hợp: Dần (3h – 5h), Mão (5h – 7h), Tỵ (9h – 11h), Thân (15h – 17h), Tuất (19h – 21h), Hợi (21h – 23h).
Thông thường, các gia đình ưu tiên cúng vào buổi sáng hoặc trưa. Khi chuẩn bị lễ, cần chọn hoa quả, trầu cau tươi, hình thức đẹp; không cần quá cầu kỳ nhưng phải sạch sẽ, gọn gàng.
Trong ngày rằm tháng Chạp, các thành viên nên giữ hòa khí, làm việc thiện, giúp đỡ người khó khăn để lan tỏa điều tốt đẹp. Người thực hiện lễ cúng thường là người lớn tuổi, có uy tín trong gia đình; trước khi cúng cần giữ vệ sinh cá nhân, trang phục chỉnh tề, lịch sự.
Bình luận
Bình luận của bạn sẽ được xét duyệt trước khi đăng
Đang tải bình luận...