Lễ Thiết triều Nguyên đán là nghi lễ triều hội quan trọng nhất trong năm dưới triều Nguyễn, được tổ chức vào ngày mồng Một Tết. Theo nghi thức truyền thống, triều đình tiến hành thiết Đại triều tại điện Thái Hòa và thiết Thường triều tại điện Cần Chánh. Trong lễ Đại triều, vua ngự giá từ điện Cần Chánh, qua Đại Cung Môn lên điện Thái Hòa để thân hành chứng lễ; các quan văn võ xếp hàng theo thứ tự phẩm cấp, đứng đầu là các quan Thượng thư.

Tại buổi lễ, các quan dâng biểu chúc mừng nhà vua nhân dịp năm mới. Triều đình sau đó tuyên đọc chỉ dụ ban ân của nhà vua trong không khí trang nghiêm, cùng các tiết mục Đại nhạc và Tiểu nhạc cung đình. Kết thúc phần thiết Đại triều, vua trở về điện Cần Chánh để tiếp tục các nghi thức Thiết triều Nguyên đán.

Tại đây, các hoàng đệ, hoàng tử cùng thân công tiến hành lễ bái mừng vua, tiếp đó là nghi thức ban yến tiệc và thưởng xuân. Yến tiệc được tổ chức tại điện Cần Chánh và các công trình phụ cận như Tả Vu, Hữu Vu, Tả Đãi Lậu Viện và Hữu Đãi Lậu Viện.

Lễ Thiết triều Nguyên đán thời Nguyễn được Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế nghiên cứu, phục dựng và sân khấu hóa lần đầu vào năm 2021. Các nghi thức được xây dựng dựa trên tư liệu lịch sử, trang phục quan văn, quan võ được phục dựng theo quy chuẩn cung đình.

Việc tái hiện nghi lễ không chỉ góp phần bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa cung đình Huế mà còn tạo cơ hội để công chúng và du khách hiểu rõ hơn về nghi thức triều chính xưa, đồng thời cảm nhận không khí Tết cổ truyền trong không gian di sản Cố đô Huế. 

Ông Nguyễn Phước Hải Trung, Phó Giám đốc Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế cho biết, Trung tâm đã nghiên cứu và tái hiện lễ Thiết triều Nguyên đán dựa trên những tư liệu trong Đại Nam Thực lục, Khâm định Đại Nam hội điển sự lệ... 

“Lễ Nguyên Đán Triều Nguyễn được tổ chức tại nhiều địa điểm. Đầu tiên, ngày mồng 1, Vua ra ở điện Thái Hòa và tổ chức lễ thiết đại triều, tại đây, các quan, các nha, các bộ, các ngành sẽ dâng biểu để chúc mừng vua. Sau đó, buổi lễ kết thúc. Đính kèm buổi lễ là các tiết mục nhạc lễ. Kết thúc ở điện Thái Hòa sẽ vào điện Cần Chánh tổ chức tiếp một Lễ Nguyên Đán nằm trong nội tộc, các Hoàng thân, Hoàng tử nhỏ tuổi… chúc mừng vua. Sau đó, vua sẽ ban một buổi yến tiệc”, ông Nguyễn Phước Hải Trung cho biết.

Du khách thích thú xem tái hiện nghi lễ dựng nêu đón Tết tại Đại Nội Huế

VOV.VN - Sáng 10/2, tại Đại Nội Huế, Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế tổ chức nghi lễ thượng nêu theo phong tục cung đình triều Nguyễn nhân dịp Tết Bính Ngọ 2026.