Bloomberg hé lộ chi tiết dự thảo bản ghi nhớ 14 điểm giữa Mỹ và Iran

Mỹ và Iran dự kiến sẽ chính thức ký bản ghi nhớ (MoU) tại Thụy Sĩ vào ngày 19/6, mở đường cho 60 ngày đàm phán nhằm chấm dứt hoàn toàn cuộc chiến giữa hai bên và áp đặt các giới hạn mới nghiêm ngặt đối với chương trình hạt nhân của Iran.

Mỹ và Iran dự kiến sẽ chính thức ký bản ghi nhớ (MoU) tại Thụy Sĩ vào ngày 19/6. Ảnh minh họa: Reuters

Dưới đây là toàn văn dự thảo bản ghi nhớ gồm 14 điểm mà Bloomberg tiếp cận được:

1. Cộng hòa Hồi giáo Iran và Mỹ, cùng với các đồng minh tham gia cuộc chiến hiện nay, tuyên bố chấm dứt ngay lập tức và vĩnh viễn chiến tranh trên tất cả các mặt trận, bao gồm cả Lebanon, ngay sau khi ký Bản ghi nhớ này. Hai bên cam kết từ nay sẽ không tiến hành bất kỳ hành động thù địch nào chống lại nhau, đồng thời kiềm chế việc đe dọa hoặc sử dụng vũ lực đối với nhau. Thỏa thuận cuối cùng sẽ tái khẳng định các nội dung của điều khoản này và các điều khoản còn lại.

2. Iran và Mỹ cam kết tôn trọng chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của nhau, đồng thời không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau.

3. Iran và Mỹ cam kết tiến hành đàm phán và đạt được thỏa thuận cuối cùng trong thời hạn tối đa 60 ngày, có thể gia hạn trên cơ sở đồng thuận giữa hai bên.

4. Ngay sau khi ký Bản ghi nhớ này, Mỹ sẽ dỡ bỏ phong tỏa trên biển, ngăn chặn mọi hành động can thiệp hoặc cản trở nhằm vào Iran, đồng thời khôi phục hoàn toàn hoạt động lưu thông hàng hải trong thời hạn tối đa 30 ngày. Lưu lượng tàu thuyền ở phía Iran sẽ tương đương với mức trước chiến tranh. Mỹ cũng cam kết rút lực lượng khỏi các khu vực xung quanh trong vòng 30 ngày sau khi thỏa thuận cuối cùng được ký kết.

5. Sau khi ký Bản ghi nhớ này, Iran sẽ ngay lập tức triển khai các biện pháp nhằm khôi phục hoạt động lưu thông của các tàu thương mại giữa Vịnh Ba Tư và biển Oman theo cả hai chiều, đưa lưu lượng trở lại mức trước chiến tranh trong vòng 30 ngày, đồng thời tính đến nhu cầu khắc phục các trở ngại kỹ thuật và rà phá thủy lôi do Iran thực hiện.

6. Mỹ cam kết phối hợp với các đối tác trong khu vực xây dựng một kế hoạch toàn diện, được cả hai bên nhất trí, nhằm phục hồi và phát triển kinh tế cho Iran, đồng thời bảo đảm nguồn tài chính tối thiểu 300 tỷ USD. Cơ chế thực hiện kế hoạch này sẽ được xây dựng trong vòng 60 ngày và là một phần của thỏa thuận cuối cùng.

7. Mỹ cam kết chấm dứt, theo lộ trình được thống nhất trong thỏa thuận cuối cùng, tất cả các biện pháp trừng phạt hiện đang áp dụng đối với Iran, bao gồm các nghị quyết của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc, các quyết định của Hội đồng Thống đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA), cũng như toàn bộ các lệnh trừng phạt đơn phương của Mỹ, cả trực tiếp lẫn thứ cấp.

8. Iran tái khẳng định sẽ không bao giờ chế tạo vũ khí hạt nhân. Iran và Mỹ nhất trí rằng số phận của các vật liệu đã được làm giàu, cũng như tất cả các vấn đề khác liên quan đến hạt nhân được hai bên đồng thuận, bao gồm các nhu cầu hạt nhân của Iran, sẽ được giải quyết đầy đủ trong thỏa thuận cuối cùng. Thỏa thuận cuối cùng sẽ tái khẳng định các nội dung của điều khoản này.

9. Iran và Mỹ nhất trí rằng trong thời gian chờ đạt được thỏa thuận cuối cùng, hai bên sẽ duy trì nguyên trạng: Iran giữ nguyên hiện trạng chương trình hạt nhân, còn Mỹ sẽ không áp đặt thêm các biện pháp trừng phạt mới hoặc tăng cường lực lượng quân sự trong khu vực.

10. Mỹ cam kết rằng ngay sau khi ký Bản ghi nhớ này và cho đến thời điểm các lệnh trừng phạt được dỡ bỏ, Bộ Tài chính Mỹ sẽ ban hành các miễn trừ cần thiết đối với hoạt động xuất khẩu dầu thô, các sản phẩm hóa dầu và các sản phẩm liên quan của Iran, cùng toàn bộ các dịch vụ đi kèm như ngân hàng, bảo hiểm, vận tải và các lĩnh vực tương tự.

11. Mỹ cam kết rằng, phù hợp với tiến trình đàm phán hướng tới thỏa thuận cuối cùng, các khoản tiền và tài sản của Iran đang bị đóng băng hoặc hạn chế sẽ được giải phóng và cho phép sử dụng đầy đủ. Các khoản tiền này, dù được giữ trong các tài khoản chính hay đã được chuyển giao, sẽ được sử dụng cho các khoản thanh toán theo quyết định của Ngân hàng Trung ương Iran và hoàn toàn sẵn sàng cho việc sử dụng. Mỹ cam kết cấp tất cả các giấy phép và phê duyệt cần thiết để thực hiện nội dung này.

12. Iran và Mỹ nhất trí thiết lập một cơ chế thực thi nhằm giám sát việc triển khai thành công cũng như bảo đảm tuân thủ lâu dài đối với thỏa thuận cuối cùng.

13. Sau khi ký Bản ghi nhớ, nhận được bảo đảm về việc bắt đầu thực hiện các điều khoản 4, 5, 10 và 11 cũng như việc tiếp tục triển khai các bước này, Iran và Mỹ sẽ tiến hành đàm phán về thỏa thuận cuối cùng, tập trung vào các điều khoản còn lại.

14. Thỏa thuận cuối cùng sẽ được phê chuẩn thông qua một nghị quyết có tính ràng buộc của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc.

Mỹ và Iran hiện chưa đưa bình luận về thông tin trên. Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm qua cho biết ông dự kiến sẽ công bố toàn văn thỏa thuận với Iran trong vài ngày tới, đồng thời để ngỏ khả năng trực tiếp đọc nội dung văn bản trước giới truyền thông.